Receptory nerwowe

Metoda P-DTR (Proprioceptive – Deep Tendon Reflex), to terapia receptorowa, za pomocą której badamy i leczymy receptory nerwowe.

Układ nerwowy kontroluje wszystkie procesy w naszym organizmie. Mózg potrzebuje informacji z naszego ciała, aby móc nim zarządzać. Właśnie do tego potrzebne są nam receptory nerwowe, informacje z nich przesyłane są z naszego ciała bez przerwy, przekazywane są do mózgu poprzez nerwy czuciowe i rdzeń kręgowy.

Podzielimy je na trzy główne grupy: mechanoreceptory, nocyceptory i interoreceptory.

Część pierwsza, to mechanocerepcja:

Podzielimy je na receptory skórne i proprioceptory. Zacznijmy od czucia skórnego:

▪️ Ciałka Ruffiniego – odbierają wibrację o częstotliwości 128 Hz. Znajdują się w tkance podskórnej

▪️ Ciałka Meissnera – odbierają wibrację o częstotliwości 256 Hz. Zlokalizowane są w niższych warstwach podskórnych, najliczniej w opuszkach palców

▪️ Ciałka Krausego – odbierają wibrację o częstotliwości 512 Hz. Umiejscowione głównie w rogówce oka, błonie śluzowej ust i języka, onerwiu korzeni nerwowych, nasieniowodzie oraz błonie maziowej powierzchni stawowej

▪️ Ciałka Paciniego – odpowiadają za czucie głębokiej kompresji i wibracji. Znajdują się w skórze właściwej (szczególnie palców, dłoni i stóp), w pobliżu stawów, w narządach płciowych

▪️ Dyski Merkla – odbierają dłużej trwający bodziec na skórze, tj. dotyk. Znajdują się w naskórku

Drugie z nich, to proprioceptory – czyli czucie głębokie ciała:

▪️ Wrzecionka nerwowo-mięśniowe – zlokalizowane we włóknach mięśniowych, tzw. włóknach intrafuzalnych. Przekazują informację o rozciągnięciu i napięciu mięśni.

▪️ Narząd ścięgnisty Golgiego – wyczuwa napięcie/rozciągnięcie tkanki. Znajdują się w ścięgnach, więzadłach, torebkach stawowych, powięzi, otrzewnej trzewnej organów i bliznach.

Następne w kolejności będą nocyceptory.

Reagują one na trzy rodzaje stymulacji: bodźce mechaniczne, termiczne i chemiczne. Rozróżniamy jeszcze tzw. ból szybki i wolny – nazywane są tak ze względu na włókna nerwowe, którymi przesyłany jest sygnał do rdzenia kręgowego. Ból szybki wykorzystuje włókna A-delta, prędkość przesyłanej informacji to 6-30 m/s. Ból wolny (wcale taki wolny nie jest) wykorzystuje włókna typu C, prędkość to 0.5-2 m/s. Dla ciekawych neuroanatomii dodam, że ból szybki wykorzystuje szlak rdzeniowo-wzgórzowy nowy, a ból wolny wykorzystuje szlak rdzeniowo-siatkowy i rdzeniowo-siatkowo-wzgórzowy.

▪️ Nocyceptory – wolne zakończenia nerwowe zlokalizowane w skórze. Wykorzystują oba szlaki, zarówno włókna szybkie A-delta oraz wolne typu C.

▪️ Termoreceptory – bodźce termiczne, informacje o temperaturze przewodzone są drogami nerwowymi równoległymi do szlaków przewodzących informacje bólowe. Receptory zimna są liczniejsze, składają się ze zmielinizowanych zakończeń A-delta w komórkach podstawnych skóry, a także pewnej ilości wolnych zakończeń nerwowych typu C. Receptory ciepła – wolne zakończenia typu C.

▪️ Łaskotki i swędzenie – istnieją bardzo wrażliwe, szybko adaptujące się wolne zakończenia nerwowe o typie mechanoreceptorów, które wyzwalają wyłącznie wrażenie łaskotek i swędzenia. Zlokalizowane są w powierzchownych warstwach skóry, wykorzystują szlaki nerwowe, które przesyłają informację o bólu czy temperaturze – włóknami dróg przednio-bocznych w rdzeniu kręgowym.

Ostatnia grupa to interoreceptory, a w ich skład wchodzą baroreceptory, osmoreceptory i chemoreceptory – związane są z czuciem trzewnym.

Baroreceptory – odpowiadające za stałą wielkość ciśnienia krwi. Znajdują się w ścianach niektórych tętnic, główne miejsca występowania to: łuk aorty, tętnica szyjna wspólna, zatoka tętnicy szyjnej.

Chemoreceptory – receptory rozróżniające substancje chemiczne. Do podstawowych chemoreceptorów zalicza się receptory wykrywające smak i zapach (kubki smakowe i śluzówka węchowa). Z chemorecepcją związane są również receptory wykrywające tlen, dwutlenek węgla i poziom pH płynów ustrojowych.

Osmoreceptory – wzrost ciśnienia osmotycznego w we krwi powoduje ich pobudzenie, w wyniku czego następuje wyzwolenie uczucia pragnienia oraz wzmożone wydzielanie hormonu wazopresyny, który przyczynia się do zwiększonego wchłaniania zwrotnego wody w kanalikach nerkowych, zapobiegając nadmiernemu jej wydalaniu z moczem. Zlokalizowane w mózgu, tzw. podwzgórzu.

Jerry.